ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ


Το μάθημα της Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας στοχεύει να δώσει στους φοιτητές της Ιατρικής τις στοιχειώδεις εκείνες γνώσεις ώστε να μπορούν κατανοήσουν τη βιολογία του καρκίνου, την κλινική συμπεριφορά των όγκων και τις διαθέσιμες θεραπευτικές προσεγγίσεις.

Στο μάθημα αναλύονται βασικά στοιχεία ακτινοφυσικής, ραδιοβιολογίας και ραδιοπαθολογίας των φυσιολογικών και καρκινικών ιστών, αλλά και οι βιολογικές βάσεις του συνδυασμού της ιονίζουσας ακτινοβολίας με κυτταροτοξικά φάρμακα και βιολογικούς παράγοντες. Παρουσιάζονται τα ακτινοθεραπευτικά συστήματα, όπως οι γραμμικοί επιταχυντές, μονάδες κοβαλτίου και βραχυθεραπεία με εμφύτευση ραδιοϊσοτόπων.

Ακολούθως αναλύονται οι κυριότερες νεοπλασίες του ανθρώπου, όπως καρκίνος του μαστού, του πνεύμονα, του προστάτη αδένα, της τραχηλο-προσωπικής χώρας, του γυναικολογικού συστήματος, του ορθού, του ΚΝΣ, με στόχο οι φοιτητές να κατανοήσουν τους τρόπους αντιμετώπισης της νόσου ανάλογα με το στάδιο και τη συμβολή της χειρουργικής, της ακτινοθεραπείας και της χημειοθεραπείας στην ίαση του καρκίνου, στην αύξηση της επιβίωσης και στη διατήρηση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Οι φοιτητές κατακτούν τις βασικές εκείνες γνώσεις που απαιτούνται έτσι ώστε, ανεξάρτητα από την ειδικότητα που θα ακολουθήσουν, να κατανοήσουν ότι ο καρκίνος είναι ιάσιμη νόσος και ότι η άμεση παραπομπή των ασθενών σε εξειδικευμένα κέντρα είναι απαραίτητη.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ


Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη μελέτη του πόνου. Ο πόνος αποτελεί μια υποκειμενική αίσθηση και είναι ο πιο σημαντικός μηχανισμός άμυνας του οργανισμού και το πιο πρώιμο στοιχείο της φύσης που έχει σχέση με τη νοσηρότητα.

Παρόλο που αποτελεί μια πανανθρώπινη εμπειρία είναι πολύ δύσκολο να καθοριστεί με σαφήνεια. Ο πόνος εξυπηρετεί μια βιολογική-προστατευτική λειτουργία.

Σηματοδοτεί την παρουσία επικείμενης ή ενεργού βλάβης εντός του σώματος και επιτρέπει έτσι στο άτομο να αποφύγει τη βλάβη ή την επιδείνωσή της.

Αυτό έχει ευνοϊκή επίδραση στον οργανισμό μόνο για περιορισμένη περίοδο. Η παράταση όμως μπορεί να οδηγήσει σε ανεπιθύμητα αποτελέσματα.

Παράλληλα, ο πόνος προκαλεί πολύπλοκες νευροορμονικές και ψυχολογικές απαντήσεις, που αρχικά βοηθούν στη διατήρηση της ομοιόστασης.

Εάν όμως είναι εκτεταμένες ή παρατεταμένες μπορεί να οδηγήσουν σε νοσηρότητα και θνησιμότητα. Το περιεχόμενο του μαθήματος έχει ως εξής:

1. Η θέση του πόνου στο εκάστοτε “σύστημα κοινωνικών αξιών”. Ορολογία – Ταξινόμηση -Εκτίμηση του πόνου,
2. Φυσιολογία – Παθοφυσιολογία του πόνου.
3. Μη οπιοειδή – Τοπικά αναισθητικά,
4. Οπιοειδή,
5. Φάρμακα “συνοδά” των αναλγητικών Ι,
6. Φάρμακα “συνοδά” των αναλγητικών ΙΙ,
7. Αλγαισθητικός πόνος: περιεγχειρητικός πόνος,
8. Νευροπαθητικός πόνος: ειδικά επώδυνα σύνδρομα Ι,
9. Νευροπαθητικός πόνος: ειδικά επώδυνα σύνδρομα ΙΙ,
10. Καρκινικός πόνος,
11. Φαρμακευτική προσέγγιση του πόνου: πολυπαραγοντική αναλγησία,
12. Μη φαρμακευτική προσέγγιση του πόνου,
13. Ο πόνος στα παιδιά.

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ


Η Πυρηνική Ιατρική κάνει χρήση των ιδιοτήτων του πυρήνα ραδιενεργών νουκλεοτιδίων για να αξιολογήσει μεταβολές στην ανατομική και κυρίως στη φυσιολογία των οργάνων αναδεικνύοντας τη διαταραχή στη λειτουργικότητα τους.

Με τη χρήση προηγμένης Τεχνολογίας (νέες τομογραφικές γ-camera, συστήματα PET-CT, νέας γενιάς Η/Υ και νέα ραδιοφάρμακα συμβάλλει στην έγκαιρη και ασφαλή διάγνωση των διαφόρων παθήσεων.

Με τα θεραπευτικά ραδιοφάρμακα βοηθάει καθοριστικά στη θεραπευτική αντιμετώπιση των ασθενών (καρκίνοι θυρεοειδούς – οστικές μεταστάσεις κλπ.), ενώ με τους in-vitro προσδιορισμούς ορμονών, καρκινικών δεικτών και άλλων ουσιών στα βιολογικά υγρά, συμβάλλει καθοριστικά στη διάγνωση νόσων και στην παρακολούθηση των ασθενών.

Κατά την διδασκαλία αυτού του επιλεγόμενου μαθήματος, γίνεται περιγραφή των Στοιχείων Πυρηνικής Φυσικής και των συστημάτων απεικόνισης (γ-camera κλπ) και αναλυτική παρουσίαση των κλινικών εφαρμογών της Πυρηνικής Ιατρικής στα διάφορα συστήματα (Ερειστικό, Πεπτικό, Αναπνευστικό, Ουροποιητικό, Νευρικό, Κυκλοφορικό, Ενδοκρινικό κλπ.) καθώς και τις θεραπευτικές εφαρμογές της Πυρηνικής Ιατρικής όπως και τους in-Vitro προσδιορισμούς. Οι φοιτητές ασκούνται επίσης σε ομάδες (κλινικό φροντιστήριο), στο Τμήμα Πυρηνικής Ιατρικής του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης.

ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ


Το μάθημα υπηρετεί τη βελτίωση της διαγνωστικής σκέψης. Η χρησιμότητά του έγκειται στο ότι οι φοιτητές, έχοντας διδαχτεί παράλληλα την Ειδική Νοσολογία, αποκτούν τη δυνατότητα να επεξεργαστούν τις γνώσεις τους και να διδαχτούν τον τρόπο του σκέπτεσθαι, για να φτάσουν από τα συμπτώματα στη διάγνωση.

Η μέθοδος που εφαρμόζεται κατά τη διδασκαλία είναι: ανάπτυξη ενός θέματος στην παράδοση και στη συνέχεια συζήτηση με τη συμμετοχή των φοιτητών επί περιστατικού που τους μοιράζεται με έντυπο.